Geçici Vergide Geçmiş Yıl Zararı Mahsubu 2026: Kurallar ve Örnek

Geçmiş yıl zararları geçici vergi matrahından indirilebilir. Gelir Vergisi Kanunu’nun mükerrer 120’nci maddesi, geçici vergi matrahı hesaplanırken kanunda düzenlenen indirim ve istisnaların dikkate alınacağını söyler. Kurumlar vergisi mükellefleri de Kurumlar Vergisi Kanunu’nun 32’nci maddesi gereği geçici vergiyi aynı esaslara göre öder. Zarar, oluştuğu yılı izleyen beş yıl içinde mahsup edilebilir; bu süre içinde kullanılamayan kısım sonraki yıllara taşınamaz.

Zarar Kaç Yıl Taşınır?

Gelir Vergisi Kanunu’nun 88’inci maddesine göre bir yıl içinde kapatılamayan zarar sonraki yılların gelirinden indirilir ve arka arkaya beş yıl içinde mahsup edilmeyen bakiye sonraki yıllara nakledilemez. Kurumlar Vergisi Kanunu’nun 9’uncu maddesi de geçmiş yılların beyannamelerinde yer alan zararların beş yıldan fazla nakledilmemek ve her yıla ilişkin tutar ayrı ayrı gösterilmek şartıyla indirileceğini düzenler.

2021 zararı için 2026 son yıldır. Bu zararın 2026 sonuna kadar kullanılamayan kısmı yanar; 2027 geçici vergi dönemlerinde artık indirilemez.

Geçici Vergi Beyannamesinde Mahsup Nasıl Yapılır?

Geçici vergi kazancı yıl başından itibaren birikimli olarak (3, 6, 9 ve 12 aylık) hesaplanır ve önceki dönemlerde hesaplanan geçici vergi, sonraki dönemin vergisinden düşülür. Geçmiş yıl zararı da bu birikimli kazançtan indirilir.

• Mahsup edilecek zarar, ilgili yılın yıllık gelir veya kurumlar vergisi beyannamesinde gösterilmiş olmalıdır. Örneğin 2025 zararı, 2025 yıllık beyannamesi verildikten sonra 2026 geçici vergi dönemlerinde kullanılabilir.
• Kurumlar vergisi mükelleflerinde her yılın zararı ayrı ayrı izlenir; en eski zarar önce kullanılarak süresi dolacak tutarların yanması önlenir.
• Dönem kazancı zarardan küçükse yalnızca kazanç kadar zarar indirilir; kalan zarar yıl içindeki sonraki dönemlerde ve sonraki yıllarda süresi içinde kullanılmaya devam eder.

Gelir Vergisi Mükelleflerinde Zarar Mahsubu

Gelir Vergisi Kanunu’nun 88’inci maddesine göre gelirin toplanmasında bir kaynaktan doğan zarar diğer kaynakların kazanç ve iratlarına mahsup edilir; ancak diğer kazanç ve iratlardan (80’inci madde) doğan zararlar bu imkândan yararlanamaz. Örneğin zirai faaliyetten doğan zarar, aynı yıl elde edilen ticari kazançtan düşülebilir. Geçici vergi ise yalnızca ticari kazanç ve serbest meslek kazancı üzerinden hesaplanır.

Örnek: Bir şahıs işletmesi 2023’te 80.000 TL ticari zarar beyan etmiş olsun. 2026 Ocak-Mart döneminde ticari kazancı 300.000 TL’dir.

• Geçici vergi matrahı: 300.000 − 80.000 = 220.000 TL
• Geçici vergi (%15): 220.000 × 0,15 = 33.000 TL

Gelir vergisi mükelleflerinde geçici vergi oranı, gelir vergisi tarifesinin ilk dilimine uygulanan %15’tir.

Kurumlar Vergisi Mükelleflerinde Zarar Mahsubu

Örnek: Bir limited şirketin 2024 kurumlar vergisi beyannamesinde 400.000 TL zarar yer alıyor. 2026’nın ilk üç ayında kazancı 1.000.000 TL, ilk altı ayında birikimli kazancı 1.800.000 TL’dir. Kanunen kabul edilmeyen gider ve istisna bulunmadığını varsayalım.

Zarar, birikimli hesap nedeniyle her dönemde yeniden gösterilir ama yıl içinde bir kez kullanılmış olur; yıl sonunda kurumlar vergisi beyannamesinde de aynı 400.000 TL indirilir.

Asgari Kurumlar Vergisine Dikkat

Kurumlar Vergisi Kanunu’nun 32/C maddesine göre hesaplanan kurumlar vergisi, indirim ve istisnalar düşülmeden önceki kurum kazancının %10’undan az olamaz ve bu hüküm geçici vergi dönemleri için de uygulanır. Kanunda bu hesapta düşülebilecek istisna ve indirimler tek tek sayılmıştır; geçmiş yıl zararları bunlar arasında yer almaz. Yukarıdaki örnekte asgari vergi 1.000.000 × %10 = 100.000 TL’dir ve hesaplanan 150.000 TL’nin altında kaldığı için sonucu değiştirmez. Zararın kazancın büyük kısmını kapattığı durumlarda ise ödenecek tutar asgari vergiye yükselebilir. Bu konuda tebliğ düzenlemesi ve yargı süreci bulunduğundan, büyük tutarlı mahsuplarda güncel durumu mali müşavirinizle teyit edin. İlk defa faaliyete başlayan kurumlarda asgari vergi, faaliyete başlanan hesap döneminden itibaren üç hesap dönemi boyunca uygulanmaz.

Enflasyon Düzeltmesi ve Zararlar

Vergi Usul Kanunu’na 7571 sayılı Kanun’la eklenen geçici 37’nci madde, geçici vergi dönemleri dahil 2025, 2026 ve 2027 hesap dönemlerinde mali tabloların enflasyon düzeltmesine tabi tutulmayacağını hükme bağlar. Bu nedenle bu dönemlerde geçmiş yıl zararları kayıtlı tutarlarıyla dikkate alınır. Kanun, bu süreyi geçici vergi dönemleri dahil üç hesap dönemine kadar uzatma yetkisini Cumhurbaşkanına vermiştir.

Geçici vergi tarihlerini 2026 geçici vergi takvimi yazımızda, kurumlar vergisi hesaplamasını kurumlar vergisi rehberinde, enflasyon muhasebesinin genel çerçevesini ise enflasyon muhasebesi yazımızda bulabilirsiniz.

İlgili Yazılar

• Geçici Vergi Rehberi 2026

Kaynaklar

• 193 sayılı Gelir Vergisi Kanunu (md. 88, 103, mükerrer 120)
• 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu (md. 9, 32, 32/C)
• 213 sayılı Vergi Usul Kanunu (geçici md. 37)