Belirlenmiş alıcılar, KDV Genel Uygulama Tebliği’nin (I/C-2.1.3.1/b) bölümünde tek tek sayılan kurum ve kuruluşlardır: kamu idareleri, döner sermayeli kuruluşlar, bankalar, sigorta ve emeklilik şirketleri, kamu iktisadi teşebbüsleri, payları Borsa İstanbul’da işlem gören şirketler ve tebliğde sayılan diğerleri. Liste kapalıdır; bir şirket ciro, aktif büyüklüğü veya çalışan sayısı nedeniyle belirlenmiş alıcı olmaz. Belirlenmiş alıcılar, KDV mükellefi olsun olmasın, tebliğde gösterilen işlemlerde kısmi tevkifat yapar.
Belirlenmiş Alıcılar Listesi
- 5018 sayılı Kanun’a ekli cetvellerdeki idare, kurum ve kuruluşlar; il özel idareleri ve bunların birlikleri, belediyelerin birlikleri, köylere hizmet götürme birlikleri
- Kanunla veya Cumhurbaşkanlığı Kararnamesiyle kurulan diğer kamu kurum ve kuruluşları
- Döner sermayeli kuruluşlar
- Kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları
- Kanunla kurulan veya tüzel kişiliği olan emekli ve yardım sandıkları
- Bankalar
- Sigorta, reasürans ve emeklilik şirketleri
- Sendikalar ve üst kuruluşları
- Vakıf üniversiteleri
- Mobil elektronik haberleşme işletmecileri
- Büyükşehir belediyelerinin su ve kanalizasyon idareleri
- Kamu iktisadi teşebbüsleri
- Özelleştirme kapsamındaki kuruluşlar
- Türkiye Varlık Fonu ile alt fonlara devredilen kuruluşlar
- Organize sanayi bölgeleri ile menkul kıymetler ve vadeli işlemler borsaları dahil bütün borsalar
- Yarıdan fazla hissesi doğrudan yukarıdaki kuruluşlara ait olan kurum, kuruluş ve işletmeler
- Payları Borsa İstanbul’da işlem gören şirketler
- Kalkınma ve yatırım ajansları
Okul aile birlikleri ve Sağlık Bakanlığına bağlı aile hekimliği kurumları belirlenmiş alıcı sayılmaz.
KDV Mükellefleri de Tevkifat Yapar
Kısmi tevkifat yapacak alıcılar iki gruptur: (a) KDV mükellefleri ve (b) belirlenmiş alıcılar. Belirlenmiş alıcı olmayan sıradan bir KDV mükellefi de bazı işlemlerde tevkifat yapmak zorundadır. Hangi grubun tevkifat yapacağı işlem türüne göre belirlenmiştir:
| İşlem | Oran | Tevkifat yapacak alıcı |
|---|---|---|
| Etüt, plan-proje, danışmanlık, denetim ve benzeri hizmetler | 9/10 | Yalnız belirlenmiş alıcılar |
| Makine, teçhizat, demirbaş ve taşıt tadil, bakım ve onarımı | 7/10 | Yalnız belirlenmiş alıcılar |
| Yemek servis ve organizasyon hizmetleri | 5/10 | Yalnız belirlenmiş alıcılar |
| Baskı ve basım hizmetleri | 7/10 | Yalnız belirlenmiş alıcılar |
| Yapım işleri ve birlikte ifa edilen mühendislik-mimarlık, etüt-proje | 4/10 | Belirlenmiş alıcılar; KDV mükelleflerinde KDV dahil 5 milyon TL ve üzeri işler |
| İşgücü temin hizmetleri | 9/10 | KDV mükellefleri ve belirlenmiş alıcılar |
| Temizlik, çevre ve bahçe bakım hizmetleri | 9/10 | KDV mükellefleri ve belirlenmiş alıcılar |
| Yapı denetim hizmetleri | 9/10 | KDV mükellefleri ve belirlenmiş alıcılar |
| Fason tekstil, konfeksiyon, çanta ve ayakkabı dikim işleri | 7/10 | KDV mükellefleri ve belirlenmiş alıcılar |
| Yük taşımacılığı / servis taşımacılığı | 2/10 / 5/10 | KDV mükellefleri ve belirlenmiş alıcılar |
| Ticari reklam hizmetleri | 3/10 | KDV mükellefleri ve belirlenmiş alıcılar |
| Hurda ve atık teslimleri (istisnadan vazgeçenler) | 7/10 | KDV mükellefleri ve belirlenmiş alıcılar |
| Ağaç ve orman ürünleri | 5/10 | KDV mükellefleri ve belirlenmiş alıcılar |
| Demir-çelik ürünleri | 5/10 | KDV mükellefleri ve belirlenmiş alıcılar |
Tablo tebliğin (I/C-2.1.3.2) ve (I/C-2.1.3.3) bölümlerinden seçilmiş örneklerdir; tam liste için tebliğe bakılmalıdır. Hangi grupta olursa olsun, işlemin KDV dahil bedeli 2026 için 12.000 TL’yi aşmıyorsa tevkifat yapılmaz.
Belirlenmiş Alıcının Kendi Satışları
Tebliğin (I/C-2.1.3.4.1) bölümüne göre belirlenmiş alıcıların kısmi tevkifat kapsamındaki kendi teslim ve hizmetlerinde, alıcının kim olduğuna bakılmaksızın tevkifat uygulanmaz. Örneğin bir kamu iktisadi teşebbüsünün başka bir şirkete verdiği bakım-onarım hizmetinde alıcı tevkifat yapmaz. Bu kural profesyonel spor kulüplerinin belirlenmiş alıcılara yaptığı teslim ve hizmetlerde geçerli değildir.
Örnek
Bir yazılım şirketi, Mart 2026’da danışmanlık hizmeti veriyor: KDV hariç 100.000 TL, KDV 20.000 TL.
- Alıcı payları Borsa İstanbul’da işlem gören bir şirketse: belirlenmiş alıcıdır; 9/10 oranında 18.000 TL tevkifat yapar, satıcıya 2.000 TL KDV öder.
- Alıcı yıllık cirosu çok yüksek ama halka açık olmayan bir limited şirketse: belirlenmiş alıcı değildir; danışmanlık hizmeti yalnız belirlenmiş alıcılarda tevkifata tabi olduğu için 20.000 TL KDV’nin tamamını satıcıya öder.
- Aynı limited şirket temizlik hizmeti alsaydı: temizlikte KDV mükellefleri de tevkifat yaptığı için 9/10 tevkifat uygulardı.
Tevkifat alt sınırını KDV tevkifatı alt sınırı, beyannamede gösterimi KDV tevkifatı beyannamede nasıl gösterilir yazılarımızda bulabilirsiniz.
KDV tevkifatında, hesaplanan KDV’nin bir kısmını alıcı satıcıya ödemez; sorumlu sıfatıyla doğrudan vergi dairesine beyan edip öder. Kalan kısmı satıcıya öder. Tevkifat oranı, işlemin türüne göre değişir (örneğin yapım işleri, temizlik, danışmanlık, işgücü temini farklı oranlara tabidir). İşleminize uygulanacak oranı KDV Genel Uygulama Tebliği’nden veya mali müşavirinizden teyit edin. Sonuçlar bilgilendirme amaçlıdır.
İlgili Yazılar
Sıkça Sorulan Sorular
KDV tevkifatında belirlenmiş alıcılar kimlerdir?
KDV Genel Uygulama Tebliği'nin (I/C-2.1.3.1/b) bölümünde sayılanlardır: kamu idareleri, döner sermayeli kuruluşlar, bankalar, sigorta ve emeklilik şirketleri, kamu iktisadi teşebbüsleri, Borsa İstanbul'da işlem gören şirketler, vakıf üniversiteleri, organize sanayi bölgeleri ve tebliğde sayılan diğerleri.
Cirosu yüksek bir şirket belirlenmiş alıcı olur mu?
Hayır. Liste kapalıdır ve ciro ya da aktif büyüklüğü ölçütü yoktur. Halka açık olmayan bir özel şirket, listedeki kuruluşlar yarıdan fazla hissesine sahip değilse belirlenmiş alıcı sayılmaz.
Belirlenmiş alıcı olmayanlar tevkifat yapar mı?
Evet. KDV mükellefleri de işgücü temini, temizlik, yapı denetimi, fason tekstil, taşımacılık, ticari reklam, hurda ve demir-çelik teslimleri gibi işlemlerde tevkifat yapar. Danışmanlık, bakım-onarım ve yemek hizmetlerinde ise yalnız belirlenmiş alıcılar tevkifat yapar.
Belirlenmiş alıcının kendi satışlarında tevkifat yapılır mı?
Hayır. Belirlenmiş alıcıların kısmi tevkifat kapsamındaki teslim ve hizmetlerinde alıcı kim olursa olsun tevkifat uygulanmaz; profesyonel spor kulüplerinin belirlenmiş alıcılara satışları bunun istisnasıdır.